Wczesne pobudki a nauka

Obecna sytuacja jest ogromnym wyzwaniem dla wielu z nas.

Praca zdalna, nauka zdalna, nagle tryb życia, do którego się przyzwyczailiśmy został zaburzony.

Ale niektóre zmiany mogą być korzystne - na przykład brak konieczności zrywania dziecka z łóżka o świcie.

Sen a edukacja

Badania pokazują, że wczesne godziny rozpoczynania lekcji, a co za tym idzie wymuszanie na dzieciach wczesnej pobudki, prowadzą do stanu trwałego niedoboru snu. A ten z kolei może naruszyć i tak już wrażliwą w tym wieku równowagę psychiczną. To właśnie w nastoletnim wieku najłatwiej zapadamy na różnego rodzaju zaburzenia psychiczne, jak depresja, czy stany lękowe.

Pierwszym jednak i najoczywistszym objawem niedoboru snu jest zły nastrój i znacznie obniżona zdolność koncentracji. Z niewyspaną młodzieżą ciężej się pracuje, a efekty tej pracy są mniejsze niż by były w optymalnych warunkach, w których nauka rozpoczynałaby się w godzinach zgodnych z biologicznym rytmem młodych ludzi.

To nie lenistwo, ani upór

Rytm biologiczny, czyli naturalny rytm dobowy to nasz wewnętrzny zegar, który odpowiada za uczucie senności wieczorem i który wybudza nas rano. Jest on ściśle uzależniony od etapu rozwoju człowieka i zmienia się wraz z wiekiem. U nastolatków rytm dobowy jest przesunięty o 1 do 3 godzin w stosunku do osoby dorosłej.

Co to oznacza?

Że nastolatek działa według późniejszego harmonogramu i o godzinie 22, czy 23 zwykle jest w pełni rozbudzony. W przeciwieństwie do rodziców, których organizmy działają w innym rytmie dobowym, nastolatek o tej porze nie czuje się jeszcze senny. Ale z kolei obudzony do szkoły o godzinie 6 rano czuje się tak, jakby czuła się osoba dorosła obudzona o 3 godziny wcześniej.

Trudno oczekiwać, żeby wybudzony o takiej porze człowiek był w dobrym humorze, a jego zdolność koncentracji i przyswajania wiedzy była na najwyższym poziomie.

Zegar biologiczny i zegar szkolny

Współtwórca testu na inteligencję, psycholog Lewis Terman poświęcił swoją karierę na analizę czynników, które sprzyjają rozwojowi intelektualnemu najmłodszych. Nie powinno nas zdziwić, że jednym z odkrytych przez niego czynników był właśnie sen.

Terman uważał, że duża ilość snu ma korzystny wpływ na uzdolnienia intelektualne bez względu na wiek dziecka. Jednym słowem - wpływ ten nie zanika, gdy dziecko wyrasta z najmłodszych lat, ale utrzymuje się wraz z dorastaniem.

Idąc dalej, Terman wprost pisał, że nauka szkolna powinna się rozpoczynać w godzinach zgodnych z biologicznym rytmem dzieci, tak by umożliwić im długi sen, nieprzerywany nagle we wczesnych godzinach porannych. Był zdecydowanym przeciwnikiem rozpoczynania zajęć szkolnych wcześniej niż o godzinie 9.

Lekceważenie snu

Analizując nawyki dotyczące snu warto zwrócić też uwagę na ściśle związane z tym tematem zagadnienie, jakim jest powszechne we współczesnym świecie społeczne lekceważenie snu.

Jako dorośli świadomie pozbawiamy się odpowiedniej ilości nocnego odpoczynku. W odniesieniu natomiast do nastolatków, to błędne ocenianie przez dorosłych zapotrzebowania i roli jaką odgrywa sen w ich rozwoju czasem sprawia, że krytykujemy dziecko za lenistwo i wylegiwanie się. Chcemy, żeby nastolatek kładł się wcześniej i wstawał o “bardziej rozsądnej” porze. Tym bardziej więc warto pamiętać o tym, że godziny snu nastolatków nie wynikają w dużej mierze ze świadomych decyzji, a z biologicznego nakazu.

Zdolny uczeń to wyspany uczeń

Coraz więcej badań potwierdza tezę, że nauka rozpoczynająca się później, w godzinach dostosowanych do rytmu biologicznego nastolatków, korzystnie wpływa na zdolności intelektualne i edukacyjne dzieci.

Prosty czynnik biologiczny - odpowiednia ilość snu - a może sprawić, że dodatkowa pomoc w nauce i korepetycje będą potrzebne w dużo mniejszym zakresie.

Może obecna sytuacja, w której nastolatek nie musi pędzić na 8 rano do szkoły pomoże choć na chwilę wrócić do bardziej korzystnego i efektywnego rytmu, zgodnego z rytmem biologicznym? Mówiąc wprost - może warto dać dziecku pospać? :)

Niedziela Poniedziałek Wtorek Środa Czwartek Piątek Sobota Styczeń Luty Marzec Kwiecień Maj Czerwiec Lipiec Sierpień Wrzesień Październik Listopad Grudzień

Zarejestruj się

Juz posiadasz konto?
Logowanie Lub Resetowanie hasła