Roztocza w łóżku - jak się ich pozbyć? Jak wyglądają, czy gryzą, objawy alergii

Co to są roztocza i skąd się biorą w łóżku

Roztocza kurzu domowego to drobne pajęczaki, spokrewnione z kleszczami i pająkami. Najczęstsze gatunki to Dermatophagoides pteronyssinus i Dermatophagoides farinae. Nie są pasożytami - żywią się złuszczonym naskórkiem ludzi i zwierząt, a wodę pobierają z wilgotnego powietrza.

Łóżko daje im wszystko, czego potrzebują: naskórek, ciepło i wilgoć z oddechu i potu. Dlatego najwięcej roztoczy jest w materacach, poduszkach, kołdrach, a także w tapicerowanych meblach, dywanach i zasłonach. Nie świadczą o brudzie - są w niemal każdym domu.

Jak wyglądają roztocza i czy widać je gołym okiem

Roztoczy nie zobaczysz gołym okiem - są za małe. Widać je dopiero pod mikroskopem: mają owalne, jasne, prawie przezroczyste ciało i cztery pary krótkich odnóży. Zdjęcia „roztoczy w pościeli” w internecie to zdjęcia spod mikroskopu.

Jeśli na pościeli widzisz ruchome punkciki, rdzawe kropki albo drobne owady, to nie są roztocza kurzu domowego. Rdzawe kropki i ślady krwi mogą oznaczać pluskwy - wtedy przeczytaj sekcję o ugryzieniach poniżej.

Czy roztocza gryzą? Co to za ugryzienia

Roztocza kurzu domowego nie gryzą, nie żądlą i nie wnikają w skórę - tak opisuje je American Lung Association. Szkodzą pośrednio: alergeny z ich odchodów i szczątków unoszą się w kurzu i mogą wywoływać alergię. Jeśli budzisz się ze swędzącymi śladami, przyczyna jest inna:

Więcej o świerzbie i pluskwach w kontekście materaca: Dezynfekcja materaca po świerzbie i pluskwach.

Alergia na roztocza - objawy

Alergeny roztoczy są jedną z najczęstszych przyczyn alergii w domu. Przegląd w czasopiśmie Journal of Allergy and Clinical Immunology (Arlian i Platts-Mills, 2001) wskazuje, że u wielu osób z alergią wywołują one całoroczny alergiczny nieżyt nosa, astmę lub atopowe zapalenie skóry. Najczęstsze objawy:

• katar, kichanie i zatkany nos, szczególnie rano,
• swędzące, łzawiące oczy,
• kaszel i drapanie w gardle,
• u osób z astmą - świszczący oddech i zaostrzenia astmy,
• swędząca, sucha skóra, wypryski.

Charakterystyczne jest to, że objawy są całoroczne i nasilają się w łóżku i po przebudzeniu. Alergię potwierdza lekarz testami - jeśli podejrzewasz ją u siebie lub dziecka, idź do lekarza rodzinnego lub alergologa. Ograniczanie roztoczy w sypialni pomaga, ale nie zastępuje leczenia. Więcej o sypialni alergika: Zdrowy sen alergika.

Jak pozbyć się roztoczy z łóżka - 7 kroków

1. Pierz pościel co tydzień w 60°C - albo w najwyższej temperaturze z metki. W badaniu University of Sydney wszystkie roztocza ginęły w wodzie od 55°C. American Lung Association zaleca pranie pościeli raz w tygodniu w gorącej wodzie.
2. Pierz ochraniacz i pokrowiec materaca - ochraniacz razem z pościelą, pokrowiec pralny co najmniej co 6 miesięcy (zalecenie Hilding). Ochraniacz Senpuro Blanco znosi 95°C, pokrowce Hilding Tencel, Velvet i Italiano - 60°C.
3. Odkurzaj materac przy każdej zmianie pościeli szczotką do tapicerki, najlepiej odkurzaczem z filtrem HEPA, który nie wydmuchuje drobnego kurzu z powrotem.
4. Obniż wilgotność w sypialni poniżej 50%. Roztocza piją wodę z powietrza - przy wilgotności poniżej 50% aktywne roztocza przeżywają tylko 6-11 dni. Pomoże higrometr, wietrzenie i osuszacz.
5. Rano nie ściel łóżka od razu - odkryj kołdrę na kilkanaście minut, żeby wilgoć z nocy odparowała.
6. Zamroź to, czego nie wypierzesz w wysokiej temperaturze - pluszaki, małe poduszki. Po nocy w zamrażarce żywych roztoczy było o ok. 95% mniej. Potem wypierz lub odkurz rzecz, żeby usunąć alergen.
7. Ogranicz „zbieracze kurzu” w sypialni - dywany, ciężkie zasłony, stosy poduszek dekoracyjnych i pluszaków w łóżku.

Jak prać poduszki, żeby się nie zniszczyły: Jak prać poduszki syntetyczne i Jak prać poduszki z pierza. Jak często zmieniać pościel: Co ile zmieniać pościel.

Metody walki z roztoczami - co działa najlepiej

Na podstawie badań McDonald i Tovey (1992), Chang i in. (2011), Arlian (1992) oraz zaleceń American Lung Association - pełna lista w źródłach.

Czy mróz zabija roztocza

Niska temperatura zabija dużą część roztoczy, ale nie usuwa alergenu. W badaniu opublikowanym w Pediatric Allergy and Immunology (Chang i in., 2011) pluszaki zamrożone przez noc miały średnio o 95,1% mniej żywych roztoczy. Alergen zostaje w tkaninie, dlatego po zamrożeniu rzecz warto wyprać lub dokładnie odkurzyć.

Wietrzenie pościeli na mrozie to stara metoda, ale badania, które znamy, sprawdzały domową zamrażarkę, a nie balkon. Na zewnątrz kołdra czy poduszka musiałaby przemarznąć na wskroś i długo pozostać w temperaturze wyraźnie poniżej zera. Zamrażarka i pranie w 60°C są pewniejsze. Materaca na mróz nie wystawiaj - wróci do ciepłego mieszkania zawilgocony.

Co mówią badania o pokrowcach i ochraniaczach

Wniosek: ochraniacz to higiena, a nie leczenie alergii. Pomaga utrzymać materac w czystości i łatwo go wyprać w wysokiej temperaturze, ale działa najlepiej razem z praniem pościeli, suchym powietrzem i leczeniem zaleconym przez lekarza.

Roztocza w materacu - materac, ochraniacz i poduszka dla alergika

Materaca nie wypierzesz w całości, dlatego przy alergii liczy się to, co da się zdjąć i wyprać w wysokiej temperaturze:

• Ochraniacz pralny w 90-95°C - np. Senpuro Blanco do 95°C albo ochraniacz Hilding do 90°C. Pierz go razem z pościelą.
• Materac z pokrowcem zdejmowanym i pralnym w 60°C - tak pierze się pokrowce Hilding Tencel, Velvet i Italiano. Więcej: Pokrowiec na materac - jaki wybrać.
• Poduszka i kołdra, które wypierzesz - zobacz poduszki antyalergiczne i poradnik Jaka poduszka dla alergika.
• Stary materac - po wielu latach gromadzi kurz i naskórek. Sygnały zużycia: Kiedy wymienić materac na nowy.

Jak wybrać materac przy alergii, piszemy w artykule Materac dla alergika. W 13 salonach SypialniaPlus możesz bez umawiania sprawdzić, jak zdejmuje się pokrowiec, i dotknąć ochraniaczy. Wybrane modele w rozmiarach 140x200, 160x200 i 180x200 przetestujesz też w domu w programie Testuj 30 nocy - jego warunkiem jest zakup ochraniacza w wymiarze materaca.

Najczęstsze pytania