Materac wymienia się średnio co 8–10 lat, a modele z dłuższą gwarancją (10–15 lat) mogą służyć dłużej. Niezależnie od wieku materaca wymień go wcześniej, jeśli zauważysz odkształcenia i dołki, budzisz się obolały lub z drętwiejącymi dłońmi, nasiliły się objawy alergii albo astmy, wyraźnie zmieniła się Twoja waga lub doszło do zalania wkładu.

Co ile wymieniać materac? Oznaki zużycia

Wiele źródeł podaje, że materac powinno się wymieniać raz na 8–10 lat. W przypadku modeli z dłuższą gwarancją ta kwestia wygląda nieco inaczej — z założenia dłużej pozostają one odporne na odkształcenia i utlenianie pianek. Jednak i taki materac warto wymienić, jeśli wystąpi którakolwiek z poniższych sytuacji.

Materac ma odkształcenia

Nierówna powierzchnia, dołki albo wyraźne wgniecenie z jednej strony to zdecydowany sygnał do zakupu nowego materaca. Nierówności i odkształcenia najczęściej wynikają z niskiej jakości komponentów — taki materac przeszkadza w spokojnym śnie i nie podpiera ciała równomiernie, więc mięśnie nie mogą się w pełni zregenerować. Przy dłuższym użytkowaniu może to prowadzić do bolesnych schorzeń kręgosłupa.

Do wymiany kwalifikują się też zmiany niewidoczne, ale wyczuwalne: częściowa utrata sztywności i sprężystości wkładu — wyraźne zmiękczenie pianek bądź wyrobione sprężyny. Taki materac również nie zapewnia zdrowych warunków snu.

Materac jest niewygodny — budzisz się obolały

Jeśli odczuwasz ból stawów, mięśni, kręgosłupa lub drętwieją Ci dłonie, przyczyną może być zbyt miękki albo zbyt twardy materac. Kilka godzin snu w nienaturalnej, „ponaciąganej" pozycji sprawia, że ciało rano woła o pomoc:

• za miękki materac — ciało zapada się, część mięśni jest przez całą noc rozciągnięta, a część skurczona; regeneracja jest niemożliwa,
• za twardy materac — ciało opiera się na 2–3 punktach zamiast równomiernie na całej powierzchni; zwiększony nacisk utrudnia krążenie krwi i powoduje drętwienie kończyn oraz zmęczenie mięśni i stawów.

W obu przypadkach we śnie odczuwamy dyskomfort, kręcimy się i wybudzamy z głębokiej fazy snu, w której organizm powinien się regenerować. Jeśli to Twój przypadek — nie odkładaj wymiany, by nie pogłębiać problemów ze snem.

Nasilone objawy alergii lub astmy

Jeżeli objawy alergii lub astmy nasiliły się bez oczywistej przyczyny (np. kalendarza pyleń), zastanów się, czy winy nie ponosi materac. Śpiąc, stykamy się z nim dużą powierzchnią skóry i oddychamy tuż przy nim. Materac z niskiej jakości pianek warto zmienić na model oznaczony jako antyalergiczny.

Ta sama zasada dotyczy pokrowca. Dobrej jakości pokrowce mają certyfikat Oeko-Tex Standard — gwarancję bezpiecznych, nietoksycznych materiałów — a wersje antyalergiczne przeciwdziałają rozwojowi grzybów, pleśni i roztoczy. Sprawdź rekomendowane materace dla alergików.

Zmiana wagi lub spanie we dwoje

Materac dobiera się do wzrostu i wagi użytkownika — od tego zależy, jak wkład zareaguje na ciało i jakie podparcie zapewni. Jeśli Twoja waga wyraźnie się zmieniła albo zacząłeś spać z drugą osobą, obecny materac może już nie spełniać swojej roli. Materac dobrany pod jedną osobę często nie zapewnia komfortu drugiej — ze względu na inną wagę, wzrost, sylwetkę czy preferencje twardości. Jeżeli któreś z Was odczuwa dyskomfort lub źle się wysypia, to znak, że pora na zmianę. Zobacz polecane materace dla par.

Kiedy wymienić materac? Sytuacje „losowe"

Czasem o wymianie decyduje nie zużycie wkładu, lecz okoliczności.

Materac jest „po kimś"

Z materaca otrzymanego od rodziny można korzystać, o ile nie jest bardzo stary ani zniszczony (popękana pianka, skrzypiące sprężyny, ślady zalania). Ze względów higienicznych powinno to być jednak tylko rozwiązanie chwilowe — do czasu zakupu własnego, nowego materaca.

Doszło do zalania materaca

Wkład piankowy czasem da się wysuszyć (przy sprężynowym jest to znacznie trudniejsze), ale nawet wysuszony wkład nigdy nie będzie już taki sam. Wilgoć, której nie usuniesz, łatwo prowadzi do rozwoju pleśni i grzybów — podłoże snu przestaje być higieniczne.

Upłynęła gwarancja

Dobre materace przekraczają żywotnością okresy gwarancyjne, jeśli się o nie dba — ale po upływie czasu określonego przez producenta warto odświeżyć środowisko snu. Średnia gwarancja dobrej klasy materacy to 10–15 lat; tańsze produkty mają często tylko 5 lat. Ta różnica sprawia, że inwestycja w droższy materac w większości wypadków bardzo się opłaca.

Śpisz na kanapie lub wersalce

Żadna, nawet najdroższa kanapa nie zapewni optymalnego ułożenia ciała i solidnego podparcia kręgosłupa. Luźno połączone poduchy z gąbki tapicerskiej nie pozwolą odpocząć tak, jak zadba o to materac. Zawsze, gdy to możliwe, warto zainwestować w porządny materac.

Sygnały do wymiany materaca — tabela

Co zrobić, jeśli wymiana materaca nie jest możliwa?

Kilka prostych rozwiązań, które na pewien czas poprawią komfort snu:

• odwróć materac na drugą stronę — dwustronne modele zyskają w ten sposób „świeżą" powierzchnię,
• dokup nowy pokrowiec — jeśli problemem jest niehigieniczny pokrowiec,
• kup materac nawierzchniowy — dużo tańszy niż wymiana materaca głównego, a wymiernie podnosi jakość snu. Dowiedz się więcej o materacach nawierzchniowych.

Najczęstsze pytania (FAQ)